| Có những bài học trong đời không cần đến lớp, không cần giáo trình, cũng không cần chuyên gia giảng dạy. Chỉ cần một đêm thức trắng chăm mẹ già, hai vợ chồng sẽ tự nhiên hiểu ra rất nhiều điều: thương mẹ là thật, hiếu thảo là thật, nhưng sức người cũng… có hạn thật. |
Câu chuyện bắt đầu vào một buổi tối tưởng như rất bình thường.
Mẹ chồng chị Hương năm nay đã ngoài tám mươi. Tuổi cao, sức yếu, chân tay chậm chạp, việc đi lại phải có người dìu. Mẹ không còn tự phục vụ được như trước. Ban ngày còn đỡ, vì cả nhà thay nhau cơm nước, thuốc thang, vệ sinh cá nhân. Nhưng ban đêm mới thực sự là “ca trực đặc biệt” vì mẹ hay tiểu đêm.
Không phải một lần. Không phải hai lần. Mà là nhiều lần đến mức anh Tuấn, chồng chị Hương, phải thở dài:
– Đêm nay chắc mẹ tưởng nhà mình là… trạm dừng chân cao tốc.
Chị Hương lườm chồng:
– Anh nói nhỏ thôi, mẹ nghe thấy lại bảo con trai bất hiếu.
Anh Tuấn xua tay:
– Anh bất hiếu đâu. Anh chỉ đang thống kê lưu lượng di chuyển trong đêm thôi.
Hai vợ chồng thống nhất lịch trực rất khoa học: từ 10 giờ tối đến 1 giờ sáng, chồng trực; từ 1 giờ sáng đến 4 giờ sáng, vợ trực; từ 4 giờ sáng trở đi, ai còn sống sót thì trực tiếp.
Nghe thì có vẻ hợp lý. Nhưng thực tế lại rất khác.
10 giờ 30 phút, mẹ gọi:
– Tuấn ơi, mẹ buồn đi vệ sinh.
Anh Tuấn bật dậy, mắt còn lơ mơ, vừa dìu mẹ vừa nói:
– Mẹ đi nhẹ thôi nhé, con mới vào ca trực, pin còn 85%.
11 giờ 20 phút, mẹ lại gọi:
– Hương ơi, mẹ khát nước.
Chị Hương bật dậy:
– Mẹ uống nước ấm nhé.
Mẹ gật đầu:
– Ừ, nước ấm. Nhưng con cho mẹ ít thôi, không lát nữa mẹ lại gọi.
Anh Tuấn nghe vậy thì mừng thầm:
– Mẹ đúng là người có tư duy chiến lược.
12 giờ 15 phút, mẹ tiếp tục gọi:
– Tuấn ơi…
Anh Tuấn giật mình ngồi bật dậy:
– Dạ, mẹ cần gì ạ?
– Mẹ quên mất là mẹ cần gì rồi.
Anh Tuấn đứng im vài giây, nhìn mẹ, rồi nhìn vợ:
– Trường hợp này trong quy trình chăm sóc gọi là gì em?
Chị Hương đáp tỉnh bơ:
– Gọi là “báo động giả nhưng vẫn phải mỉm cười”.
Mẹ chồng nghe thấy, bật cười:
– Chúng mày tưởng chăm mẹ dễ à? Ngày xưa mẹ chăm chúng mày còn thức trắng nhiều hơn thế.
Anh Tuấn vội cúi đầu:
– Vâng, mẹ nói rất đúng. Nhưng ngày xưa con khóc còn có sữa. Bây giờ mẹ gọi, con chỉ có… đau lưng.
Cả ba người cùng cười. Tiếng cười rất nhỏ, nhưng đủ làm căn phòng bớt mệt.
Đến 2 giờ sáng, chị Hương vào ca trực. Anh Tuấn vừa đặt lưng xuống giường đã ngáy nhẹ như máy nổ mini. Chị Hương chưa kịp chợp mắt thì mẹ lại gọi:
– Hương ơi, mẹ muốn trở mình.
Chị đỡ mẹ xoay người, kê lại gối, chỉnh lại chăn. Mẹ nằm yên được mười phút lại hỏi:
– Con ngủ chưa?
Chị Hương cười:
– Dạ, con đang ngủ bằng tinh thần ạ.
Mẹ ái ngại:
– Mẹ làm khổ các con quá.
Chị Hương nắm tay mẹ:
– Mẹ đừng nghĩ thế. Mẹ già yếu thì con cháu chăm là chuyện phải làm. Chỉ có điều… mẹ cho chúng con khổ theo lịch hẹn trước thì tốt hơn ạ.
Mẹ bật cười:
– Cái con này, chăm mẹ mà cũng đòi đặt lịch.
Chị Hương đáp:
– Dạ, thời đại 4.0 rồi mẹ. Cái gì đặt lịch được thì nên đặt, kể cả… lòng hiếu thảo.
Cứ thế, cả đêm trôi qua trong tiếng gọi khe khẽ của mẹ, tiếng dép loẹt quẹt của con dâu, tiếng thở dài thương mẹ của con trai, và những câu đùa nhỏ để giữ cho cả nhà không rơi vào căng thẳng.
Đến 5 giờ sáng, anh Tuấn tỉnh dậy, nhìn vợ đang ngồi tựa vào ghế, tóc rối như vừa đi qua một cơn bão. Chị Hương nhìn lại chồng, thấy anh cũng chẳng khá hơn: mắt thâm, mặt phờ phạc, áo ngủ lệch một bên vai.
Anh Tuấn thì thào:
– Em ơi, đêm qua nhà mình có ai ngủ không?
Chị Hương đáp:
– Có. Cái đồng hồ treo tường ngủ rất ngon. Nó chạy đều cả đêm.
Sáng hôm đó, hai vợ chồng đi làm trong trạng thái “thân xác ở công ty, linh hồn vẫn nằm cạnh giường mẹ”. Anh Tuấn vào cuộc họp mà cứ nhìn nhầm biểu đồ doanh số thành… lịch đi vệ sinh của mẹ. Chị Hương đang soạn email thì gõ nhầm câu: “Kính gửi quý khách, mẹ em vừa gọi lần thứ ba…”
Đến trưa, hai vợ chồng gọi điện cho nhau.
Anh Tuấn nói giọng rất nghiêm túc:
– Em ạ, anh nghĩ chúng ta cần họp khẩn.
Chị Hương hỏi:
– Họp về mẹ à?
– Ừ. Chủ đề: “Phương án bảo toàn sức khỏe cho toàn thể cán bộ chăm sóc không chuyên trong gia đình.”
Chị Hương bật cười:
– Nói tiếng người đi anh.
– Là mình nên thuê người chăm sóc mẹ ban đêm. Hoặc ít nhất thuê theo ca. Chứ cứ thế này vài hôm nữa, mẹ chưa khỏe lên thì hai đứa mình đã thành bệnh nhân mới.
Chị Hương im lặng một lúc rồi nói nhỏ:
– Em cũng nghĩ vậy. Không phải vì mình không thương mẹ, mà vì muốn chăm mẹ lâu dài thì mình phải còn sức.
Đó là một sự thật rất giản dị, nhưng nhiều gia đình phải qua vài đêm kiệt sức mới dám nói ra.
Thuê người chăm sóc mẹ không có nghĩa là con cháu thiếu hiếu thảo. Ngược lại, đó có thể là một lựa chọn có trách nhiệm. Bởi người cao tuổi không tự phục vụ được cần được hỗ trợ đúng cách: dìu đi vệ sinh an toàn, thay đồ sạch sẽ, theo dõi giấc ngủ, nhắc uống nước, phòng té ngã, giữ vệ sinh thân thể và quan trọng nhất là có người túc trực khi con cháu cần nghỉ ngơi để hôm sau còn đi làm, còn lo cuộc sống.
Chăm sóc người già không chỉ cần tình thương. Chăm sóc người già còn cần sức khỏe, kỹ năng, sự kiên nhẫn và sự phân công hợp lý.
Con cháu có thể rất thương cha mẹ, nhưng không phải lúc nào cũng đủ sức thức đêm liên tục. Một người con kiệt sức, cáu gắt, mất ngủ kéo dài sẽ khó có thể chăm sóc cha mẹ bằng tâm thế nhẹ nhàng. Khi đó, thuê thêm người chăm sóc không phải là “giao mẹ cho người ngoài”, mà là cùng có thêm một cánh tay để mẹ được chăm tốt hơn, còn con cháu vẫn giữ được sức khỏe và tình cảm trong gia đình.
Tối hôm ấy, sau khi bàn bạc, anh Tuấn nói với mẹ:
– Mẹ ơi, chúng con tính thuê thêm cô chăm sóc ban đêm để đỡ mẹ, cũng đỡ chúng con.
Mẹ nhìn hai con, hơi ái ngại:
– Mẹ sợ tốn kém.
Chị Hương nắm tay mẹ:
– Mẹ yên tâm. Tốn một chút tiền còn hơn tốn hết sức khỏe, rồi cả nhà lại chăm lẫn nhau thành dây chuyền.
Anh Tuấn chen vào:
– Đúng đấy mẹ. Nếu con thức thêm ba đêm nữa, chắc con cũng cần thuê người chăm… chính con.
Mẹ phì cười:
– Thôi được. Nhưng nhớ chọn người hiền, sạch sẽ, biết đỡ mẹ nhẹ nhàng.
Chị Hương mỉm cười:
– Vâng. Chúng con sẽ tìm người có tâm, có kỹ năng, biết chăm mẹ như người thân.
Mẹ gật đầu, rồi nói rất khẽ:
– Có người giúp thì tốt. Nhưng các con vẫn phải vào thăm mẹ đấy nhé.
Anh Tuấn cúi xuống đắp lại chăn cho mẹ:
– Mẹ yên tâm. Thuê người chăm là để chúng con được ngủ một chút, chứ không phải để bớt thương mẹ đâu.
Trong gia đình, hiếu thảo không nhất thiết là tự mình làm tất cả đến kiệt sức. Hiếu thảo là biết điều gì tốt nhất cho cha mẹ, cho con cháu và cho sự bình yên lâu dài của cả nhà.
Sau một đêm thức trắng, hai vợ chồng hiểu ra rằng: chăm mẹ già là hành trình của tình yêu, nhưng tình yêu ấy cũng cần được tổ chức cho tử tế.
Vì một mái nhà hạnh phúc không phải là nơi ai cũng cố gồng đến mệt lả. Đó là nơi mọi người biết thương nhau đúng cách, biết nhờ sự hỗ trợ khi cần, để mẹ được chăm sóc an toàn, con cháu được nghỉ ngơi, và tình thân vẫn ấm áp qua từng đêm dài.
Nói vui một chút: thương mẹ thì phải có tâm, nhưng muốn chăm mẹ lâu dài thì cũng phải có… người thay ca.
Và đôi khi, một người chăm sóc phù hợp chính là “chiếc gối mềm” cho cả mẹ già lẫn những người con đang cố gắng hết lòng.
